مبلغ دیه در ماه حرام

مبلغ دیه در ماه حرام یعنی چه؟

شاید شنیده باشید که «در ماه حرام تصادف کنی، دیه‌اش سنگین‌تر است». این حرفِ خیابانی، هسته‌ای از حقیقت دارد اما اگر دقیق گفته نشود، گمراه‌کننده می‌شود. قاعدهٔ واقعی اسمش «تغلیظ دیه» است: در ماه‌های حرام، دیهٔ «نفس» — یعنی دیهٔ فوت — یک‌سوم بیشتر می‌شود. نه دیهٔ هر جراحتی، نه خسارت مالی، نه هر اتفاقی که در آن ماه بیفتد؛ فقط فوت، و آن هم با شرط‌هایی که جلوتر دقیق می‌خوانید. این نوشته برای همین دقت نوشته شده است: مبلغ دیه در ماه حرام چقدر است، تغلیظ دقیقاً کِی اعمال می‌شود و کِی نمی‌شود.

مبلغ دیه در ماه حرام چقدر است؟

محاسبه‌اش ساده است: دیهٔ کامل ماه عادی به‌علاوهٔ یک‌سوم خودش. برای سال ۱۴۰۵، دیهٔ کامل در ماه‌های غیرحرام ۲۱ میلیارد ریال (۲ میلیارد و ۱۰۰ میلیون تومان) ابلاغ شده است؛ یک‌سوم آن ۷۰۰ میلیون تومان می‌شود و جمعشان — دیهٔ کامل با تغلیظ — ۲۸ میلیارد ریال، یعنی ۲ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان است. تعهدات بدنی بیمه‌نامه‌های شخص ثالث را بیمه مرکزی بر مبنای همین دیهٔ ماه حرام ابلاغ می‌کند؛ برای بیمه‌نامه‌هایی که از ابتدای ۱۴۰۵ صادر شده‌اند، تعهد بدنی ۲۸ میلیارد ریال اعلام شده است. پس هر وقت عدد «دیهٔ ماه حرام» را می‌شنوید، بدانید از دیهٔ فوت حرف می‌زنند و مبنایش همان عدد سال است؛ سال عوض شود، هر دو عدد با هم عوض می‌شوند.

تقویم و اسناد بیمه روی میز - مبلغ دیه در ماه حرام

ماه‌های حرام کدام‌اند؟

ماه‌های حرام چهار ماه قمری‌اند: محرم، رجب، ذی‌القعده و ذی‌الحجه. در منابع آموزشی و پژوهشی پژوهشکده بیمه هم تغلیظ دیه همیشه با همین قید معرفی می‌شود: افزایش یک‌سومی، مخصوص دیهٔ نفس در ماه حرام است و به دیهٔ اعضا و جراحت‌ها سرایت نمی‌کند. نکتهٔ کاربردی این است که این ماه‌ها قمری‌اند و هر سال نسبت به تقویم شمسی جابه‌جا می‌شوند؛ پس برای فهمیدن این‌که یک تاریخ مشخص داخل ماه حرام می‌افتد یا نه، باید تقویم همان سال را دید، نه عادت ذهنی سال‌های قبل را.

شرایط تغلیظ را دقیق بدانید؛ این‌جا بیشتر اشتباه‌ها رخ می‌دهد

  • فقط برای فوت: تغلیظ مخصوص دیهٔ نفس است. شکستگی، جراحت و نقص عضو در ماه حرام، با همان نرخ عادی حساب می‌شوند و یک‌سوم به آن‌ها اضافه نمی‌شود.
  • هر دو باید در ماه حرام باشد: طبق قانون، هم رفتارِ منجر به حادثه و هم فوت باید در ماه حرام رخ داده باشد؛ اگر تصادف در ماه حرام باشد ولی فوت بعدتر و در ماه عادی اتفاق بیفتد، تغلیظ اعمال نمی‌شود.
  • به خسارت مالی ربطی ندارد: آسیب به خودرو و اموال، اصلاً دیه نیست که تغلیظ شود؛ آن بخش با سقف تعهد مالی بیمه‌نامه سنجیده می‌شود.
  • در بیمه، سقف از قبل دیده شده است: تعهد بدنی بیمه‌نامه‌های ثالث بر مبنای دیهٔ ماه حرام بسته می‌شود تا حتی در صورت تغلیظ، سقف بیمه‌نامه از تعهد قانونی عقب نماند.

از خودتان بپرسید اگر کسی بگوید «چون تصادف در محرم بوده، دیهٔ شکستگی دستم باید یک‌سوم بیشتر شود»، پاسخ درست چیست؟ حالا می‌دانید: نه؛ تغلیظ فقط برای فوت است و دانستن همین یک خط، جلوی خیلی از اختلاف‌ها و انتظارهای اشتباه را می‌گیرد.

یک نکتهٔ عملی: در پرونده‌های فوتی نزدیک مرز ماه‌ها، تاریخ دقیق حادثه و تاریخ فوت را از روی اسناد رسمی چک کنید؛ چند روز جابه‌جایی در این مرز، می‌تواند ۷۰۰ میلیون تومانِ سال ۱۴۰۵ را به پرونده اضافه یا از آن کم کند.

جمع‌بندی: «دیه در ماه حرام» یک عدد جدا و مستقل نیست؛ همان دیهٔ کامل سال است با یک‌سوم اضافه، مخصوص فوت و با شرط‌های مشخص. هر جا این عبارت را بدون این قیدها شنیدید، بدانید روایت ناقص است و برای عدد پروندهٔ واقعی، متن قانون و تاریخ‌های رسمی ملاک‌اند.

در عملِ بیمه‌ای، تغلیظ را روز حادثه مدیریت نمی‌کنید؛ از پیش در سقف بیمه‌نامه‌تان دیده شده است. تعهد بدنی بیمه‌نامه‌های تازه بر مبنای دیهٔ ماه حرام تنظیم می‌شود، پس اگر فوت در ماه حرام رخ دهد و شرایط تغلیظ کامل باشد، سقف بیمه‌نامه‌تان همان عدد تغلیظ‌یافته است و از این بابت کسری ندارید. کاری که از دست شما برمی‌آید فقط یک چیز است: بیمه‌نامه‌تان را منقضی و قدیمی نگه ندارید. بیمه‌نامه‌ای که با اعداد چند سال پیش بسته شده و تمدید نشده، در برابر دیهٔ امروز — چه عادی و چه تغلیظ‌یافته — لاغرتر از آن است که باید باشد.

خرید و مشاوره بیمه شخص ثالث

اگر برای انتخاب پوشش مناسب یا برآورد هزینه سؤالی دارید، همکاران ما در نمایندگی بیمه پارسیان گسترش فروش فردا راهنمایی‌تان می‌کنند. کافی است در صفحه اصلی سایت گسترش فروش فردا گفت‌وگو با کارشناس هوشمند را آغاز کنید و درخواستتان را ثبت کنید، یا با شماره ۰۲۱-۴۹۷۸۳ تماس بگیرید تا شرایط، پوشش‌ها و مدارک لازم را دقیق و بدون حدس برایتان توضیح دهیم. برای آشنایی کامل با این شاخه، صفحهٔ معرفی بیمه خودرو را ببینید.